بستن پنجره

50 سال فناوری ایران در گذر تاریخ

همه ما مخترع برق را می‌شناسیم. داستان اولین تماس تلفنی الکساندر گراهام بل را شنیده‌ایم. خیلی‌ها با رادیوهای قدیمی و تلویزیون‌های کمد دار سیاه‌وسفید خاطره داریم. اما چند نفر از ما میدانیم کامپیوترهای خانگی از چه زمان پایشان به خانه‌های ایرانی باز شد؟ فلاپی، کی جای خود را به سی دی، دی‌وی‌دی و فلش مموری داد؟ چند سال زمان برد تا تلویزیون‌های قدیمی به نمایشگرهایی نازک تبدیل شوند؟

رشد فناوری آن‌قدر شتابان است که گاه فراموش می‌کنیم همین چند سال قبل برای ساعاتی اتصال به اینترنت به کارت اینترنت نیاز داشتیم و خط تلفنمان اشغال می‌شد. حالا حتی لحظه‌ای آفلاین نیستیم. این تاریخ نیاز به تدوین دارد تا صفحات آن در هجوم نوآوری‌های پیش رو گم نشود.

شنبه 15 اسفند، ساختمان مرکز اسناد رسمی کشور، میزبان هفتمین دوره از نشست "ستارگان برتر فناوری" بود. این سالانه که با هدف معرفی و تقدیر از سردمداران عرصه فناوری کشورمان برگزار می‌شود، امسال با معرفی کتاب "7+50" حال و هوای دیگری داشت.

کتاب پنجاه سال فناوری که به گفته مسعود عبداللهی دبیر جشنواره، ایده تدوین و نگارش آن در مراسم پنجاه‌سالگی مادیران شکل گرفت، نوار زمانی است از تحولات فناوری معاصر. این نوار زمان از سال 1342 با نام مادیران آغازشده و تا سال 1393 ادامه دارد. سال 1342 تا 1350، شروع کامپیوتر؛ 1351 تا 1359، آموزش؛ 1360 تا 1368، مجامع صنفی؛ 1369 تا 1380، ارتباطات؛ 1381 تا 1385، دولت الکترونیک؛ 1386 تا 1392، بانکداری الکترونیک و 1393 آینده فناوری نام‌گرفته است. در بخش بخش این کتاب ردپای مادیران را می‌توان به‌خوبی مشاهده کرد.

به گفته دبیر جشنواره، با توجه به سابقه مادیران و به‌واسطه حضور مستمر و چشمگیر؛ به‌اتفاق آرا جناب آقای محمود امیری چهره بخش آغازین این کتاب انتخاب شدند. شایان‌ذکر است که جناب آقای مهندس سعیدی، رئیس سابق نظام صنفی رایانه‌ای، چهره بخش مجامع صنفی و مهندس جهانگرد، معاون وزیر و رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران، چهره بخش دولت الکترونیک هستند.

"هر کشور تاریخی دارد و هر صنف نیز باید تاریخی داشته باشد"، مهندس سعیدی در جریان جشنواره بابیان این جمله از صاحبان تمامی کسب‌وکارها خواست که تاریخ کاری خود را ثبت کنند. در ادامه، اعضای پنل به لزوم ایجاد فضایی مجازی برای اشتراک‌گذاری این تاریخچه‌ها اشاره کردند.

مهندس جهانگرد با بیان این نکته که صنعت ارتباطات، پرشتاب‌ترین صنعت است؛ یادآور شد که در چنین شرایطی تکرار گذشته دور از تدبیر است. با رجوع به تاریخ باید از شکست و پیروزی تمام آن‌هایی که قدم در این مسیر گذاشته‌اند درس گرفت. به گفته ایشان زمان، حیاتی‌ترین عنصر در حوزه تکنولوژی است. عرضه برترین محصول در زمانی نامناسب، نتیجه‌ای جز شکست و سرخوردگی به بار نخواهد آورد.

ایشان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به انتخابات اخیر، تأثیر شبکه‌های اجتماعی را در روند زندگی امروز یادآور شده و تأکید داشتند که نباید قدرت این ابزارها را دست‌کم گرفت.

به مناسبت برگزاری هفتمین دوره ستاره‌های برتر فناوری و به مناسبت آغاز تدوین کتاب 50 سال فناوری در ایران، گوشه‌ای از موزه مادیران در ساختمان مرکز اسناد رسمی ایران به نمایش عموم گذاشته شد. موزه مادیران، ‌مجموعه‌ای است ارزشمند از تکنولوژی درگذر زمان. دستگاه‌هایی که در روزگار خود سردمدار دانش روز بوده‌اند و اکنون بسیاری از آن‌ها را حتی به یاد هم نمی‌آوریم. ماشین‌حساب‌های چرخ‌دنده‌ای که برای یک جمع و تفریق ساده باید مدام اهرمشان گردانده می‌شد، ماشین‌تحریرهای قابل‌حملی که آرزوی هر ماشین‌نویسی بود، کامپیوترهای قابل‌حملی که نمایشگری تک‌رنگ داشتند، کامپیوترهای خانگی کمودور آمیگا و بسیاری دستگاه خاطره‌انگیز دیگر، در این مجموعه گردآورده شده‌اند. اقلام موزه را اغلب محصولات مادیران تشکیل می‌دهند، اما در میان آن‌ها برخی موارد نیز از مجموعه شخصی جناب آقای امیری بنیان‌گذار مادیران انتخاب‌شده‌اند.

در پایان نشست، به‌رسم هرساله تندیس و لوح سپاسی به نام‌آوران عرصه فناوری کشورمان اهدا شد. مادیران برای هفتمین سال پیاپی مفتخر به دریافت این نشان بود. این تندیس زرین طی مراسمی باشکوه به جناب آقای مهندس ثقفی،‌ مدیرعامل صنایع ماشین‌های اداری ایران اهدا شد.